Kinderen die in een crisissituatie zitten worden door het hele land geplaatst, omdat er een groot tekort is aan jeugdzorgplekken in de eigen regio. Deze kinderen komen vaak bij commerciële jeugdzorgbedrijven terecht. Gemeenten, die contracten met deze partijen afsluiten, hebben echter geen goed zicht op de kwaliteit van zorg die deze bedrijven bieden. Ook weten ze niet altijd op welke locatie de kinderen verblijven. 

Dat blijkt uit onderzoek van Follow the Money en Pointer (KRO-NCRV). Eén van de plekken waar kinderen vanuit het hele land terechtkomen, is het Veluwse Hoenderloo-terrein. Daar zijn sinds het vertrek van zorginstelling Pluryn twintig veelal nieuwe zorgbedrijven neergestreken. De afgelopen jaren zijn er regelmatig incidenten met jeugdzorgjongeren op het Hoenderloo-terrein.

Jongeren in de jeugdzorg worden niet goed opgevangen

Overlast jeugdzorgterrein Hoenderloo: “We voelen ons het afvoerputje van Nederland.”

In Hoenderloo worden jeugdzorgjongeren al jaren opgevangen op een bosterrein. Na het vertrek van Pluryn sprongen allerlei zorgbedrijfjes in het gat. Dat zorgt voor problemen.

Onwenselijk

Jeugdstem, de onafhankelijke vertrouwenspersoon voor kinderen, vindt het onwenselijk dat kinderen ver van huis worden ondergebracht. Dat vanuit het hele land kinderen bijvoorbeeld in Hoenderloo belanden, staat haaks op het beleid van de overheid, zegt Jeugdstem. “De visie is dat we zorg dichtbij huis organiseren.”

“Situaties als in Hoenderloo zorgen ervoor dat kinderen ver weg van hun familie en netwerk verblijven en naar een andere school moeten, ook als daar inhoudelijk geen aanleiding voor is”, zegt de woordvoerder van Jeugdstem. Eind vorig jaar trok Jeugdstem bij de Hoenderlose zorgbedrijven aan de bel, omdat kinderen zich er onveilig voelden.

Te weinig opvangplekken

De meeste kinderen die op Hoenderloo wonen komen via jeugdbeschermingsorganisaties, zoals Jeugdbescherming Gelderland. Die heeft grote moeite om onderdak te vinden voor kinderen met complexe problemen. “Iedereen aast op dat ene lege bed,” schetst Niels Naaldenberg. Voor de decentralisatie in 2015 had hij als zorgmakelaar van de jeugdbeschermingsorganisatie met tien zorgorganisaties te maken, inmiddels met 200. “Maar toch zijn er nog te weinig opvangplekken.”

Volgens Jeugdbescherming Gelderland kan het gebeuren dat er ook kinderen op plekken terechtkomen waar gemeenten en jeugdbescherming liever geen kinderen plaatsen. Maar door de noodsituatie, het gebrek aan crisisbedden en een gebrek aan vervolgplekken, zegt jeugdbescherming niet anders te kunnen. Naaldenberg: “Het alternatief is de straat. Dus dan is er geen keuze en plaatsen we toch.” Jeugdbescherming zegt in dit soort situaties extra scherp toezicht te houden op de geboden hulpverlening.

50.000 per maand

Gemeenten sluiten de contracten af met jeugdzorgbedrijven. De kosten voor de opvang van één kind kunnen oplopen tot 50.000 euro per maand. Voor de plaatsing zijn gemeenten veelal afhankelijk van de keuze van jeugdbeschermers.

Toch hebben gemeenten zelf niet altijd zicht op welke locatie van de aanbieder deze kinderen verblijven. Zo geeft de gemeente Arnhem aan deze informatie niet uit de data te kunnen halen. Hoewel er ook kinderen uit Arnhem in Hoenderloo zijn geplaatst, kan de gemeente dit niet bevestigen. "We hebben geen zicht op het aantal cliënten dat verblijft of heeft verbleven op het Hoenderloo-terrein."

Hetzelfde geldt voor de gemeente Amersfoort. Een woordvoerder zegt dat er wel contracten zijn afgesloten met een aantal jeugdzorgaanbieders die ook op Hoenderloo actief zijn. Dat is nodig, omdat er in Amersfoort en omgeving in crisissituaties niet altijd opvang is. Maar of er ook kinderen uit Amersfoort op het Hoenderloo-terrein zijn geplaatst, weet de gemeente niet.

Wil je op de hoogte blijven van dit onderzoek?

Elke week sturen we je onderzoeksverhalen, tips van de redactie, en verhalen die je nog van ons kan verwachten.

Makers

Samen komen we verder

Ons onderzoek begint bij jou. Heb jij een tip of ervaring die je met ons wil delen? Laat het ons weten!

Heb jij een tip of ervaring die je met ons wil delen? Laat het ons weten!

Documentatie uploaden
CAPTCHA
Deze vraag is om te controleren dat u een mens bent, om geautomatiseerde invoer (spam) te voorkomen.

Bedankt, je tip is verstuurd

Wat gebeurt er nu met mijn tip?

Bedankt dat je de tijd hebt genomen om het tipformulier in te vullen. Je tip is verstuurd naar de redacteur van het onderzoek. Wij publiceren niets met naam en toenaam zonder contact met je op te nemen. Soms krijgen we zoveel tips binnen dat het ons helaas niet lukt om iedereen een persoonlijke reactie te sturen. We vragen je begrip hiervoor. 

Benieuwd naar de impact van eerdere tips?

Van kamervragen tot petities en maatschappelijk debat: samen met jou pakken we systemisch falen en onrecht aan. Benieuwd naar de impact van eerdere onderzoeken en ingezonden tips? Bekijk dan nu ons track record.