1 mei 2021

Rijbewijskeuringen voor mensen met autisme binnenkort verleden tijd

Bekijk meer artikelen over: Gezondheid en zorg

Mensen met een autismespectrumstoornis (ASS) hoeven vanaf deze zomer niet meer een standaard extra rijtest te doen bij het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR) wanneer ze bijvoorbeeld opgaan voor het rijbewijs. Dat liet demissionair minister van Infrastructuur, Cora van Nieuwenhuizen-Wijbenga deze week in een brief aan de Tweede Kamer weten. De rijtest op de weg is vanaf dan alleen nog maar nodig wanneer de verplichte psychiatrische keuring daar aanleiding toe geeft.

Mensen met autisme moeten gekeurd worden op hun rijgeschiktheid. Deze keuring bestaat nu nog uit een psychiatrische keuring en een daaropvolgende rijtest bij het CBR. Het ministerie eist dat op basis van een oud advies van de Gezondheidsraad uit 2013.
 
De kosten voor deze keuringen kunnen flink hoog oplopen. “We hebben een keer berekend dat deze keuringen bij elkaar jaarlijks miljoenen kosten voor mensen met autisme”, zegt Karol& Henke van de Nederlandse Vereniging voor Autisme.

Mensen met autisme niet langer in de tang van de verplichte rijkeuringen

Motie

“Stel je voor, je bent 18 jaar, je hebt je rijlessen achter de rug en je bent klaar voor je rijexamen. Dan blijkt dat je nog even een medische keuring en een extra rijtest moet doen, want ja, je hebt een vorm van autisme”, zei toenmalig Kamerlid Rutger Schonis van D66 vorig jaar in een commissievergadering over het CBR. “Afgelopen zondag hoorde ik op de radio dat er helemaal geen wetenschappelijk bewijs bestaat dat ASS lijdt tot een verminderde rijgeschiktheid.”
 
Vorig jaar berichtte Pointer al dat de keuringen voor mensen met autisme geen wetenschappelijke grondslag hebben. In het vorige advies van de Gezondheidsraad stond geen enkel bewijs dat mensen met autisme een verhoogd risico zouden hebben om bij een verkeersongeluk betrokken te raken. Naar aanleiding van de uitzending van Pointer werd een motie van D66 en SP ingediend en aangenomen om het advies te herzien.

Luister hier onze uitzending van 6 september 2020:

Deze week kwam de Gezondheidsraad met een hernieuwd advies, welke vrijwel meteen werd overgenomen door de demissionair minister. De verplichte rijtest komt dus te vervallen maar de psychiatrische keuring blijft overeind. 

“Waarom zou je een specifieke groep mensen eruit lichten als er geen goede reden voor is? Daar moet je dan wel hele goede argumenten voor hebben”, zegt Wouter Staal, bijzonder hoogleraar autisme verbonden aan de Universiteit Leiden. Samen met Hilde Geurts van de Universiteit van Amsterdam zette hij al het wetenschappelijk onderzoek rondom autisme en verkeersveiligheid op een rijtje op verzoek van de Gezondheidsraad. “De argumenten die de Gezondheidsraad nu geeft vind ik niet heel sterk. Als ik het advies goed lees, dan is de keuring er eigenlijk alleen op grond van een verplichting vanuit Europese wetgeving.”
 
Overigens slaagt het grootste deel van chauffeurs met ASS voor de keuring. Van de circa 3400 mensen die vorig jaar gekeurd moesten worden vanwege ASS, werd slechts 3 procent ongeschikt verklaard.

Alternatief

Demissionair minister van Nieuwenhuizen-Wijbenga gaat een stap verder dan het advies van de Gezondheidsraad: “Ik wil bezien of er een alternatief voor de huidige keuring door de psychiater is die de verkeersveiligheid borgt en ook de toegankelijkheid van het rijbewijs vergroot. Ik bericht u begin 2022 over de uitkomsten van deze verkenning.”
 
Het CBR laat in een reactie weten blij te zijn met alle ontwikkelingen. 

Zondag 2 mei om 19:30 uur Pointer op NPO Radio 1: Mensen met autisme niet langer in de tang van de verplichte rijkeuringen.

Wil je op de hoogte blijven van dit onderzoek?

Elke week sturen we je onderzoeksverhalen, tips van de redactie, en verhalen die je nog van ons kan verwachten.

Auteurs

T.D.

Thijs van Dorssen

Verslaggever radio