De staatssecretaris Mijnbouw, Hans Vijlbrief, verwacht dat de uitkomst van de parlementaire enquête over de aardgaswinning in Groningen zeer ernstig zal zijn. Dit zegt hij in de uitzending van Pointer over de moeizaam verlopende versterkingsoperatie die huizen aardbevingsbestendig moet maken. Het rapport van de enquêtecommissie wordt op 24 februari gepresenteerd.  

Over zijn eigen positie is de staatssecretaris duidelijk. “Ik moet het rapport eerst lezen. Maar als ik een sta in de weg ben voor het uitvoeren van de versterkingsoperatie, ga ik weg. Dan zal de Kamer ook zeggen: ga weg. En als de Kamer dat niet vindt, blijf ik gewoon zitten. Zo werkt het. Vertrouwen tot er geen vertrouwen meer is.”

Wat gebeurt er met mijn huis?

27.000 huizen vallen onder de versterkingsopgave: daarvan moeten duizenden huizen nog geïnspecteerd worden op veiligheid en waar nodig versterkt. Veel Groningers wachten al jaren op de versterking van hun huizen en velen hebben nog niet eens een eerste beoordelingsrapport. Zij leven in grote onzekerheid wat er met hun huis gaat gebeuren: lichte of zware versterking of sloop/nieuwbouw. De versterkingsoperatie moet in 2028 afgerond zijn. Die termijn is volgens de staatssecretaris ondanks alle vertraging nog steeds haalbaar.

wethouder Annalies Usmany-Dallinga

Wethouder grootste aardbevingsgemeente Groningen ziet in elke straat grote ongelijkheid: ‘Daar worden mensen ziek van.’

De ongelijkheid wordt in het aardbevingsgebied steeds groter tussen buren. Hoe lossen we dat op?

Versterking moet veel sneller

Maar dan moet het tempo flink omhoog, vindt Theodor Kockelkoren van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). Hij waarschuwt dat het versterken van woningen twee keer zo snel moet. Ook Annalies Usmany, wethouder van de grootste aardbevingsgemeente Eemsdelta is kritisch: “Het hele systeem is veel en veel te traag.” Dat blijkt ook uit de nieuwe dorpenaanpak, waarbij Garrelsweer, Zeerijp, Wirdum en Leermens (dorpen in de kern van het aardbevingsgebied) in zijn geheel worden aangepakt. De dorpenaanpak moet versnelling brengen, maar is nú al met een half jaar vertraagd. 

Bewoners vertrouwen het niet

Een bijkomend probleem zijn de grote verschillen die ontstaan door veranderingen in de versterkingsaanpak. Doordat de gaskraan afgelopen jaren steeds verder is dichtgedraaid, zou de kans op zware bevingen ook verminderd zijn. En dus is er een lichtere norm gekomen waarop huizen beoordeeld worden. Daardoor hoeven de Groningse huizen minder zwaar versterkt te worden volgens de instanties. Maar bewoners, nog steeds geconfronteerd met forse aardbevingen, vertrouwen het niet. “Wij willen gewoon gelijk behandeld worden. Net als de rest van het dorp,” zegt Niels van der Wijk, inwoner van Ten Boer.

schade door gaswinning

Onuitlegbare verschillen in versterking Groningse huizen: De buren wél een spiksplinternieuw huis

De buren krijgen een spiksplinternieuw huis. “En tegen ons wordt gezegd: een nieuw huis dat kunnen jullie wel vergeten.” 

Onuitlegbare verschillendoor nieuwe aanpak

Door de constant wijzigende aanpak, beoordelingsmethoden en de enorme vertraging van de versterkingsopgave zijn er onuitlegbare verschillen ontstaan die leiden tot stress, onbegrip en onmacht bij bewoners, zoals in de Ommelanderstraat in Ten Boer. De ene kant van de straat, die als eerste aan de beurt was, is inmiddels gesloopt en vervangen door duurzame nieuwbouw, terwijl de bewoners van de andere kant van de straat nog geen inspectierapport hebben gekregen.

Ziek door onrecht

Wethouder Usmany maakt zich ernstige zorgen over de grote ongelijkheid die afgelopen jaren tussen bewoners is ontstaan: “In elke wijk en in elke straat ontstaat nu ongelijkheid en dat is onrecht. Daar worden mensen boos en ziek van.”

De uitzending ‘Groningers in de versterkingsoperatie' is te zien op 19 februari op NPO2 om 22:10 uur. 

Wil je op de hoogte blijven van dit onderzoek?

Elke week sturen we je onderzoeksverhalen, tips van de redactie, en verhalen die je nog van ons kan verwachten.

Samen komen we verder

Ons onderzoek begint bij jou. Heb jij een tip of ervaring die je met ons wil delen? Laat het ons weten!

Heb jij een tip of ervaring die je met ons wil delen? Laat het ons weten!

Documentatie uploaden
CAPTCHA
Deze vraag is om te controleren dat u een mens bent, om geautomatiseerde invoer (spam) te voorkomen.

Bedankt, je tip is verstuurd

Wat gebeurt er nu met mijn tip?

Bedankt dat je de tijd hebt genomen om het tipformulier in te vullen. Je tip is verstuurd naar de redacteur van het onderzoek. Wij publiceren niets met naam en toenaam zonder contact met je op te nemen. Soms krijgen we zoveel tips binnen dat het ons helaas niet lukt om iedereen een persoonlijke reactie te sturen. We vragen je begrip hiervoor. 

Benieuwd naar de impact van eerdere tips?

Van kamervragen tot petities en maatschappelijk debat: samen met jou pakken we systemisch falen en onrecht aan. Benieuwd naar de impact van eerdere onderzoeken en ingezonden tips? Bekijk dan nu ons track record.