“Er is een revolutie van de vrijgezel gaande”, zegt sociaal psycholoog en liefdeswetenschapper Tila Pronk. Van de Nederlandse mannen onder de 25 jaar heeft bijna 70 procent geen vaste partner. Bij vrouwen ligt dat op 55 procent, blijkt uit recente cijfers van het CBS. Daarbij zegt 24 procent van de mannen ongelukkig te zijn zonder partner, tegenover 12 procent van de vrouwen. Waar lopen single mannen tegenaan?
Voor Pointer View volgen we Bas, Thomas en David in hun zoektocht naar een relatie. “Eenzaamheid is iets waar ik heel slecht tegen kan”, vertelt Bas (20) in de serie. Hij is een jonge man waarbij het nog niet is gelukt om een relatie te krijgen, ondanks hij dat wel heel graag wil.
“Over het algemeen zien we dat de single vrouw zich er best wel lekker bij voelt, bij single mannen is dat wel een ander verhaal", zegt Pronk, onderzoeker aan de universiteit Tilburg. "Vrouwen hebben vaak meer goede vriendschappen en diepgaande belangrijke contacten met andere familieleden en collega’s. Bij mannen zijn die sociale contacten vaak oppervlakkiger en minder aanwezig."
Een huis en geld is niet meer genoeg
Dat het voor jonge mannen tegenwoordig soms lastig is om een relatie te vinden heeft meerdere redenen, legt Pronk uit. “Om te beginnen zijn vrouwen economisch veel zelfstandiger geworden. Vroeger zorgde de man meestal voor het geld en onderdak, maar inmiddels is die rolverdeling veranderd. Een huis en geld is niet meer genoeg voor vrouwen, dat kunnen ze vaak zelf wel regelen. Een man moet dus echt iets anders meebrengen.”
Daarnaast zijn vrouwen ook andere dingen gaan verwachten van een relatie, vertelt Pronk. “Een partner is niet alleen maar iemand die er voor ons is, maar ook iemand die het beste in onszelf naar boven haalt.”
Ook onder jongeren lijkt de manier hoe zij naar relaties kijken te veranderen. Zij hebben tegenwoordig een heel scala aan termen om hun nog prille relaties uit te drukken. Denk aan een scharrel, prela, friends with benefits, situationship of kwarrel. “Die termen zijn een soort signaal dat er een grote groep jongeren is die een relatie graag nog even wil uitstellen of uit de weg gaan. Het lijkt voor hen minder een prioriteit. Ze zijn vooral bezig met reizen of met hun studie en daarmee nog erg gehecht aan hun zelfstandigheid”, aldus Pronk.
140 mogelijke partners
De komst van datingapps speelt ook een belangrijke rol in het feit dat steeds meer mensen single zijn. Gemiddeld krijgen gebruikers van zo’n app 140 profielen per dag te zien. “Stel je voor dat je een kroeg binnenloopt en daar staan 140 mogelijke partners, dat is een krankzinnige hoeveelheid”, zegt Pronk. “We vergeten bijna dat het om echte mensen gaat.”
Ook Thomas zegt dat in de serie te herkennen: “Het is een soort Zalando, alsof je steeds naar het volgende paar schoenen kijkt en je afvraagt, past deze wel bij mij?”
Volgens Pronk worden vrouwen vanwege de grote keuze steeds kritischer en wijzen ze daardoor nog meer profielen af, wat dan weer een negatief effect op de mannen heeft. “Mannen ervaren gevoelens van eenzaamheid en afwijzing, wat echt heel erg pijnlijk is. Het is verschrikkelijk om te voelen van ‘ja, niemand wil mij’.”
Flirten wordt steeds moeilijker
En als je dan eenmaal iemand hebt gevonden om mee op date te gaan, bestaat er bij sommige mannen onzekerheid over wat wel en niet gewenst is tijdens het flirten, ziet Pronk. Die aandacht voor het herkennen en respecteren van elkaars grenzen is vooral ontstaan sinds de opkomst van de #MeToo beweging in 2017, een beweging tegen seksueel grensoverschrijdend gedrag en machtsmisbruik.
“Je merkt dat mannen in toenemende mate onzeker zijn en zich afvragen ‘wat is eigenlijk gewenst gedrag?’” zegt Pronk. “Voor vrouwen is het vaak heel logisch om aan te voelen waar de grens ligt. Maar voor mannen kan dat heel ingewikkeld zijn.”
Ook Bas vertelt in de serie dat hij zich regelmatig geïntimideerd voelt door een vrouw: “Een vrouw kan iets snel verkeerd opvatten. Het benaderen van een vrouw en diegene vertellen dat ik haar leuk vind, heb ik altijd eng en lastig gevonden.”
Hoewel Pronk het heel goed vindt als mannen zich hier bewust van zijn, zegt ze dat het ook kan leiden tot sociale verwijdering. “We moeten wel nog steeds vrij zijn om elkaar te vinden, te ontmoeten en ook met elkaar te kunnen flirten. Maar dat wordt steeds moeilijker.”
Liefde is niet strategisch
Toch hoeft de zoektocht naar liefde volgens Pronk niet zo ingewikkeld te zijn. “Je hoeft niet heel erg strategisch bezig te zijn met wat de ander wil, denk na over wat je zelf wil. Wat zoek ik in een relatie? Wat heb ik te bieden? Wat zijn mijn kwaliteiten? Uiteindelijk willen we allemaal hetzelfde: een fijne, liefdevolle partner, die ons met respect behandelt en met wie we het verschrikkelijk fijn hebben.”