In de nieuwe aflevering onderzoekt Pointer Checkt de opkomende markt van webshops die peptiden verkopen. We spraken met experts en ervaringsdeskundigen over dit fenomeen, en de gevaren die het met zich meebrengt.

Wat zijn peptiden?

“Peptiden zijn eigenlijk gewoon kleine stukjes van eiwitten”, legt moleculair geneeskundige Peter de Keizer van het UMC Utrecht uit. “Wanneer je eiwitten opbreekt, krijg je peptiden, en als je die weer opbreekt, kom je bij aminozuren uit. Als het eiwit een huis is, dan zijn aminozuren de bouwblokken. De deur of een raam is dan weer een peptide."

Je lichaam maakt enorm veel peptiden aan, die essentieel zijn voor het functioneren van verschillende processen in het lichaam. Denk aan insuline, dat ervoor zorgt dat suiker uit voedsel door je lichaam wordt opgenomen en je bloedsuikerspiegel op pijl houdt. Ook het populaire afvalmedicijn Ozempic is een peptide.

Niet gek dus dat verkopers en influencers denken dat peptiden ook andere lichamelijke veranderingen kunnen veroorzaken. Zo kom je online GHK-Cu tegen voor een glanzende huid, BPC-157 voor een sneller spierherstel en zelfs ‘OXY’ voor betere breinverbindingen.

Alleen zijn de peptiden die worden aangeboden en door influencers worden ingespoten, nog niet genoeg onderzocht en daarom ook niet goedgekeurd voor menselijk gebruik. “Dat onderzoek wordt wel gedaan, maar er is nog geen bewijs dat het bij mensen werkt”, benadrukt De Keizer. “Zelfs bij muizen is het weinig onderzocht. Het kan daarom heel gevaarlijk zijn om dit op jezelf te testen."

Wat zijn de gevaren?

“Door peptiden in te spuiten wordt de concentratie in je lichaam onnatuurlijk verhoogd”, waarschuwt De Keizer. “En een onnatuurlijke hoge hoeveelheid van elke stof kan giftig zijn. Zo kan het bijvoorbeeld je lever aantasten, je nieren slopen of je immuunsysteem verzwakken. Omdat het nog niet is onderzocht, weten we gewoon niet wat er gebeurt. Twee peptiden tegelijk is nog gevaarlijker, omdat ze ook op elkaar kunnen reageren.”

Toch kopen mensen deze producten online en krijgen ze die thuisbezorgd zonder precies te weten wat er in de potjes zit of hoe ze die moeten gebruiken. En het is geen eenvoudig stappenplan. De peptide wordt geleverd als poeder. Dit moet je zelf nog mengen met ‘bac water’, een bacteriostatisch water dat de peptiden steriel houdt. Hoeveel opgeloste ‘peptidepoeder’ er vervolgens in de naald moet, vertellen de leveranciers er vaak niet bij.

Omdat Pointer Checkt op professionele en gelikte webshops voor peptiden slordige spelfouten, nepreviews en vervalste zuiverheidsresultaten tegenkomt, laten we 5 peptiden testen door het Leids Universitair Medisch Centrum. Drie van de vijf peptiden bleken meerdere onbekende stoffen te bevatten die er niet in thuishoren. Daarnaast waren alle producten overgedoseerd. In sommige gevallen zat er tot wel veertien keer de bestelde hoeveelheid in.

Ook het meegeleverde ‘bac water’ bleek niet in orde. Bij vier bestellingen werd dit gratis meegeleverd, maar bleek het ongeschikt voor gebruik. Het bevatte niet de benodigde alcohol om het water steriel te maken voor injectie, waardoor de gebruiker het risico loopt op een bacteriële infectie.

Als je bijwerkingen ervaart van geneesmiddelen of gezondheidsproducten, kun je deze melden bij Bijwerkingencentrum Lareb. “We hebben al een melding gehad van iemand met hersen-, nier- en oogschade”, zegt directeur Agnes Kant. “Dit werd veroorzaakt door een hoge bloeddruk en we denken dat dit mogelijk samenhangt met een retatrutide-injectie.”

Lees hier de gedetailleerde testresultaten.

Moeten die webshops niet uit de lucht?

Pointer Checkt vond 25 webshops die peptiden verkochten, hiervan zijn er minimaal 17 in het afgelopen jaar begonnen. Ruud Coolen van Brakel, directeur van het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik, maakt zich zorgen om de snelle opkomst van deze online aanbieders. “Het is een illegale markt waar veel geld mee wordt verdiend. Het grote probleem is dat er vrijwel niets is gereguleerd. De webshops die deze middelen verkopen zijn geen apotheken en er is nauwelijks toezicht of onderzoek naar veilig gebruik en dosering.”

Om consumenten te beschermen tegen gevaarlijke aanbieders, zijn er wetten opgesteld om producten te controleren op kwaliteitseisen, zoals de warenwet en de geneesmiddelenwet . Omdat de peptiden die deze webshops aanbieden niet door die controle zouden komen, gebruiken aanbieders een truc. Ze bieden hun producten voor ‘onderzoeksdoeleinden’ aan en waarschuwen dat ze niet voor persoonlijk gebruik zijn.

Hoewel de peptiden voor onderzoeksdoeleinden worden aangeboden, wekt de website wel een andere indruk. De peptiden worden in categorieën aangeboden als: spierherstel, cognitie en schoonheid. Daarnaast worden vaak een naald en bac water bij peptiden geleverd. Dit impliceert volgens van Brakel overduidelijk verkoop voor menselijk gebruik. “Deze constructie werkt helemaal niet, want het is duidelijk bedoelt voor consumenten. Dan is het gewoon illegaal. Het is dus een kwestie van tijd voordat deze webshops zullen verdwijnen."

Waarom gebruiken mensen het dan toch?

Melissa (30) is peptide-influencer en deelt op haar socials veel over haar ervaringen. Ze geeft zelfs tutorials over hoe je peptiden moet gebruiken. “Dit gebruik ik in een week”, zegt Melissa terwijl ze zes verschillende flesjes met peptiden laat zien. Je krijgt er dan ook een naald bij en je spuit de peptiden gewoon in je buikvet.” Ze is vooral positief over GHK-Cu: “Mijn huid voelt echt geweldig aan!”.

In haar video’s bespreekt ze ook de bijwerkingen. “De eerste keer dat ik het gebruikte, had ik er wel last van. Heel erg benauwd en een verstikkend gevoel, alsof iemand je bij je keel grijpt.” Maar Melissa is niet onder de indruk van de resultaten van ons onderzoek en gaat gewoon door met spuiten. “Dat is het risico dat je neemt, net als bij alle andere dingen die je doet in je leven. Mensen kiezen er ook voor om te roken, maar ik laat mijn kinderen liever GHK-Cu spuiten.”

Meer weten? Bekijk de aflevering van Pointer Checkt over peptiden hieronder of via het YouTube-kanaal.