Kleedkamergrappen over de queer community. Niet onder de douche durven bij de sportschool. En de discussie of een trans persoon wel mee mag doen in competities. Het zijn slechts enkele voorbeelden van ervaringen van LHBTIQA+- personen bij sportscholen en sportclubs.

Uit onderzoek van Pointer bleek eind vorig jaar dat veel LHBTIQA+-personen zich wel eens onveilig voelen in sportscholen en -clubs. Met name trans en non-binaire personen: ruim 40 procent van deze groep vermijdt zelfs deze plekken. Ook Senn (die/diens) en Jay (hij/zijn) herkennen dit gevoel. Daarom startte Senn in 2020 in Amsterdam een queer gym, waar Jay werkt als trainer.

Kleedkamers en masculiniteit

“Ik heb me eigenlijk heel vaak onveilig gevoeld in sportscholen”, vertelt Senn. Volgens die is de cultuur in reguliere sportscholen onduidelijk. “Als ik ergens ging sporten, wist ik nooit of ik daar wel thuishoorde. Als non-binair persoon loop je eigenlijk al meteen bij binnenkomst tegen het probleem van de kleedkamer aan. Want ga je naar de mannen- of vrouwenkleedkamer?”

Daarnaast kan het ook lastig zijn om mee te doen met groepslessen, vindt Senn. “Daar wordt vaak onderscheid gemaakt tussen mannen en vrouwen. Bijvoorbeeld bij het gebruik van gewichten. En als je daar dan niet onder valt, ga je je afvragen: wat moet ik dan doen?”

Volgens Senn heeft de sportschool vaak een masculien imago. “Naar de buitenwereld kan het heel intimiderend overkomen. Grote sterke mensen die zware gewichten tillen en boos kijken.” Daarbij voelde die zich erg onzeker in de gym. “Als ik in het verleden naar de sportschool ging, voelde ik me niet op mijn plek. Ik had altijd twijfels of ik wel kon squatten, sterk genoeg was en of ik genoeg conditie had.”

“Als trans man was er niemand anders zoals ik in een reguliere sportschool”, vertelt trainer Jay. “Ik ben begonnen in een boxing gym die heel macho was. Daar probeerde ik mijn mannetje te staan en mee te gaan in dat machogedoe. Maar hoe langer je dat volhoudt, hoe eenzamer je wordt.”

Een gym voor iedereen

“Ik wist altijd al dat ik veel van sporten hield, maar voelde me niet gezien of geaccepteerd in reguliere sportscholen. Dat weerhield me om ernaartoe te gaan”, zegt Senn. In die tijd ontmoette die veel andere mensen die ook aan het begin van hun transitie stonden en die de sportschool ook een onveilig plek vonden. “Ik dacht: waarom dan niet zelf een sportschool openen?”

Dat begon met een crowdfunding, waarbij geld werd ingezameld voor de huur van een locatie in de stad. In 2022 opende Senn de sportschool We Are Queer. “Een plek waar queer zijn de norm is. Maar vooral een plek waar iedereen welkom is.” Het maakt niet uit hoe je je identificeert of hoeveel ervaring je hebt met sporten, vertelt Senn. “Je traint zo zwaar als je wilt en je lichaam aankan. De doelen die je stelt zijn heel individueel.”

Rondje voornaamwoorden

Wat ze bij We Are Queer doen om iedereens veiligheid te waarborgen, ligt volgens Senn in lijn met de manier waarop mensen met elkaar omgaan binnen de community. “Elke les start met een rondje voornaamwoorden. Daardoor spreek je iemand niet verkeerd aan. En als dat wel gebeurt, is het veilig om iemand daarop te wijzen. Het maakt de stap om naar de sportschool te gaan ook makkelijker als je je niet anders voor hoeft te doen”, zegt Senn.

Daarnaast is er een individuele kleedkamer aanwezig, die af te sluiten is voor privacy. Ook is er een vertrouwenspersoon binnen de gym en zijn er huisregels waar werknemers en leden zich aan dienen te houden. "Veel van de coaches zijn zelf ook queer en begrijpen goed waar LHBTIQA+-personen tegenaan lopen in sportscholen. Zij weten bijvoorbeeld welke oefeningen lastig kunnen zijn voor sporters die een transitie doorgaan."

Ook Jay vindt het als trainer belangrijk dat er inclusieve lessen worden gegeven. “Ik werk ook bij reguliere sportscholen. Als je dan binnenkomt met een baard of nagellak wordt er snel een conclusie getrokken over je gender”, vertelt hij. “Ik ben ondertussen lang genoeg deel van de community dat ik een radar heb. Ook in de reguliere gyms waar ik werk, probeer ik andere queers extra op te vangen. Ik doe mijn best om die personen net even wat veiliger te laten voelen."

Veilige plek

Het grote verschil tussen een reguliere sportschool en de queer gym is volgens Senn de cultuur. “Mensen die hier over de drempel komen, kunnen direct zichzelf zijn zonder zich onveilig te voelen.” Ook krijgen mensen de ruimte om zichzelf te ontdekken binnen de gym. “Het is al meerdere keren voorgekomen dat iemand hier binnenkomt, zich voorstelt en enkele maanden later zichzelf opnieuw voorstelt met een nieuwe naam en andere voornaamwoorden.”

Senn vindt het fijn dat de sportschool een plek kan zijn waar mensen dit graag voor het eerst delen. “Zoals wanneer je ten huwelijk wordt gevraagd, zwanger bent of je droombaan hebt gekregen. Dat vertel je niet zomaar aan iedereen. En als dit dan die plek kan zijn, dan is dat wel echt heel uniek.”

Benieuwd naar meer van Senn's verhaal? Bekijk de video hieronder: