Het internationale onderzoeksproject Russian Secrets, waaraan Pointer (KRO-NCRV) meewerkte, heeft de Deutsch-Französische Journalisten- und Medienpreis 2026 gewonnen in de onderzoeks-categorie. In het onderzoek werd blootgelegd hoe Rusland via Europese bedrijven, waarvan drie Nederlandse, technologie wist te bemachtigen voor het geheime defensieproject Harmony. De Duits-Franse prijs bekroont journalistieke producties over Duitse, Franse en Europese thema’s.
In Russian Secrets onderzochten journalisten van Pointer, NDR, WDR, Süddeutsche Zeitung en Le Monde hoe Rusland al meer dan tien jaar via een netwerk van bedrijven in Europa technologie wist te bemachtigen voor militaire doeleinden. Centraal stond het op Cyprus gevestigde bedrijf Mostrello Commercial Limited, dat volgens het onderzoek fungeerde als dekmantel voor Russische belangen.
Via Mostrello en aanverwante bedrijven werd voor tientallen miljoenen dollars aan onderwatertechnologie en onderzoeksschepen gekocht. Die goederen kwamen uiteindelijk terecht bij het Russische defensieproject Harmony: een geheim onderwaternetwerk in de noordelijke wateren van Rusland, waarmee onder meer NAVO-schepen en - onderzeeërs vroegtijdig kunnen worden gedetecteerd.
Nederlandse betrokkenheid
Ook drie Nederlandse bedrijven kwamen in het onderzoek naar voren. Royal IHC, Rederij Groen en Smit Terminals verkochten samen voor meer dan 8 miljoen dollar aan goederen en schepen aan Mostrello. Deze kwamen volgens het onderzoek uiteindelijk terecht bij het Russische defensieproject Harmony. De bedrijven stellen zelf dat zij aan de geldende wet- en regelgeving hebben voldaan. Maar volgens sanctie-experts waren er wel degelijk signalen die erop wijzen dat de goederen uiteindelijk voor Rusland bestemd waren.
Waarom het onderzoek werd bekroond
De Deutsch-Französische Journalisten- und Medienpreis wordt jaarlijks uitgereikt aan journalistieke producties met een Duitse, Franse of Europese invalshoek. De uitreiking vond plaats op woensdag 16 september bij het Franse ministerie van Buitenlandse zaken in Parijs. Daar prees de jury Russian Secrets als een buitengewoon goed onderzocht project dat een inkijkje biedt in werelden die voor de meeste mensen verborgen blijven. Ook de rustige en objectieve analyse en het gebruik van verifieerbaar bewijsmateriaal werden door de jury als sterke punten genoemd.
Bekijk hieronder de YouTube-aflevering van Pointer over Harmony: